Tandsteen, en waarom poetsen niet genoeg is
Tandsteen is tandplak die hard is geworden. Zodra dat gebeurd is, krijgt u het er met een borstel niet meer af, hoe goed u ook poetst. Dat is geen kwestie van beter uw best doen. Het zit vast aan de tand.
Van plak naar steen
Op uw tanden vormt zich elke dag opnieuw tandplak: een zachte, kleverige laag van bacteriën. Die poetst u er gewoon af, mits u erbij komt.
Blijft plak op een plek liggen, dan nemen mineralen uit uw speeksel er hun intrek in. De laag verkalkt en wordt hard. Dat is tandsteen, en het kan al binnen een paar dagen beginnen.
Het gaat het snelst op de plekken waar speekselklieren uitmonden: aan de binnenkant van uw ondertanden en aan de buitenkant van uw bovenkiezen. Daarom zit het daar bij bijna iedereen als eerste.
Het vervelende is dat tandsteen ruw is. Nieuwe plak hecht zich er makkelijker aan dan aan glad glazuur. Zo groeit het aan zichzelf: hoe meer er zit, hoe sneller er meer bij komt.
Hoe snel u tandsteen aanmaakt, verschilt sterk per persoon. Dat ligt aan uw speeksel, niet aan hoe netjes u bent. Sommige mensen poetsen voorbeeldig en hebben het toch.
Waarom het niet alleen cosmetisch is
Tandsteen zelf doet geen pijn. Het probleem is wat eronder en eromheen gebeurt.
Uw tandvlees raakt geïrriteerd
De bacteriën in en op de aanslag zitten permanent tegen uw tandvlees aan. Dat reageert met een ontsteking: rood, gezwollen, bloedend bij het poetsen. Zie tandvleesproblemen.
Het kruipt onder de rand
Blijft het zitten, dan groeit het door onder het tandvlees. Daar ziet u het niet en komt u er zelf al helemaal niet bij. Op termijn kan het bot rond de tand meegaan.
Het ruikt
De bacteriën maken zwavelverbindingen. Dat is een van de vaakst voorkomende oorzaken van een slechte adem. Lees meer over waar slechte adem vandaan komt.
Het verkleurt
Tandsteen neemt kleur op uit koffie, thee en rook. Wat begint als een geelwitte rand wordt bruin, vooral achter de ondertanden waar u het zelf nooit ziet.
Wat niet werkt, en wat wel
Krabbers en haakjes uit de drogist of van internet zijn geen goed idee. U ziet niet wat u doet, en u beschadigt eerder uw glazuur of uw tandvlees dan dat u de aanslag netjes weg krijgt.
Tandpasta met de vermelding tegen tandsteen kan helpen om nieuwe aanslag te vertragen. Wat er al zit, lost er niet mee op. Datzelfde geldt voor mondwater.
Wat wel werkt is voorkomen dat plak blijft liggen. Twee keer per dag twee minuten poetsen, en elke dag tussen de tanden met ragers of floss. Zie stoken, ragen of flossen.
En laat het weghalen voordat het onder het tandvlees zit. Dan is het een korte afspraak in plaats van een behandeling.
Hoe wij het weghalen
Tandsteen weghalen doet de mondhygiënist. Zij kijkt eerst waar het zit en hoe uw tandvlees eraan toe is, en haalt het daarna weg met een ultrasoon apparaat en handinstrumenten. Ook onder de rand van het tandvlees, waar u zelf niet komt.
Voor de aanslag en verkleuring die daarna nog op het glazuur zit gebruiken we onder meer een EMS Airflow. Die werkt met een fijne straal water, lucht en poeder en voelt een stuk zachter dan schrapen.
Daarna hoort u waar het bij u het snelst terugkomt en hoe u daar thuis bij komt. Dat scheelt meer dan welk apparaat dan ook.
Hoe vaak het nodig is verschilt per persoon. Voor de een is een keer per jaar genoeg, voor de ander elke drie of vier maanden. Dat spreken we af op wat we zien, niet op een vast schema.
Over de mondhygiënist
“Tot nu toe de beste mondhygiënist!!! Een mondhygiënist die nauwkeurig de tanden goed schoonmaakt en reinigt diep de tandstenen. Tot nu toe heb ik dit bij geen enkel mondhygiënist meegemaakt.”
“Er werd rustig uitgelegd wat er gedaan werd en ik voelde me meteen op mijn gemak. De behandeling was zorgvuldig en prettig, en mijn tanden en mond voelen weer heerlijk schoon en fris.”
Goed om te weten
Kan ik tandsteen zelf weghalen?
Nee. Tandsteen zit vast aan de tand en is te hard om weg te poetsen. Krabbers uit de drogist raden wij af: u ziet niet wat u doet en beschadigt eerder uw glazuur of tandvlees dan dat u de aanslag weg krijgt.
Welke tandpasta helpt tegen tandsteen?
Een tandpasta met de vermelding tegen tandsteen kan de vorming van nieuwe aanslag vertragen. Wat er al zit lost er niet mee op. Kies vooral een pasta met fluoride, dat doet voor uw gebit meer.
Waarom heb ik zo snel tandsteen?
Dat ligt vooral aan de samenstelling van uw speeksel, en dat kunt u niet veranderen. Sommige mensen poetsen voorbeeldig en hebben het toch snel. Bij hen spreken we simpelweg een kortere termijn af.
Doet tandsteen verwijderen pijn?
Meestal niet. Zit er veel, of is uw tandvlees ontstoken, dan kan het gevoelig zijn. Zeg het als het vervelend wordt, dan passen we aan of verdoven we een stukje.
Komt het terug?
Ja, bij iedereen. Tandsteen weghalen is geen eenmalige oplossing maar onderhoud. Hoe beter u thuis tussen de tanden komt, hoe langer het duurt voordat er weer wat zit.
Wordt het vergoed?
Tot achttien jaar valt het onder de basisverzekering. Daarna hangt het af van uw aanvullende verzekering. De tarieven staan landelijk vast, zie tarieven.
Tijd voor een reiniging?
Zit er een randje achter uw ondertanden, of bloedt uw tandvlees bij het poetsen? Maak een afspraak bij de mondhygiënist.
